රථවාහන පාලන හා මාර්ග ආරක්ෂාව දිසාව භාර නියෝජ්ය පොලිස්පතිවරයා මෑතකදී කළ ප්රකාශයක් මෙරට ජනතාවගේ අවධානයට ලක්ව තිබේ. පොසොන් සමය ඉලක්ක කරගනිමින් අධික ශබ්දය පිටවන සයිලන්සර් සහිත යතුරුපැදිවලට එරෙහිව දැඩිව නීතිය ක්රියාත්මක කරන බවත්, අපරික්ෂාකාරී රියැදුරන්ට එරෙහිව දඩ පත්රිකා රහිතවම සෘජුවම අධිකරණ ක්රියාමාර්ග ගන්නා බවත් ඔහු කියා සිටියේය. ශබ්ද දූෂණය හා මාර්ග අනතුරු වැළැක්වීමේලා පොලිසියේ මෙම තීරණය ඇත්තෙන්ම ප්රශංසනීයය.
කෙසේ වෙතත්, මෙම පියවර හරහා මතු වන තවත් බරපතල කතාබහක් තිබේ. එය නම් නීතිය ක්රියාත්මක වීමේදී දක්නට ලැබෙන පරස්පරතාවයි. සයිලන්සර්වලින් එන ඝෝෂාව නීති විරෝධී වන විට, ආගමික උත්සව නාමයෙන් මහජනතාවට දින ගණනාවක් තිස්සේ බලෙන් අසා සිටීමට සිදුවන ශබ්ද විකාශන යන්ත්රවලට පොලිසියෙන්ම අවසර ලබා දෙන්නේ කෙසේද යන්න ගැටලුවකි.
උතුම් දහමක නිසලතාව සහ නීතියේ අනුමැතිය
බුදු දහම යනු නිහඬතාව, නිසලතාව සහ ප්රඥාව පදනම් කරගත් දර්ශනයකි. බුදු රජාණන් වහන්සේ දහම් දෙසූ බොහෝ අවස්ථාවල පවා අවධාරණය කළේ නිහඬව දහමට සවන්දීමේ සහ ආර්ය උතුමන්ලාගේ නිහඬතාව රැකගැනීමේ වැදගත්කමයි. එහෙත් අද වෙසක්, පොසොන් හෝ වෙනත් ඕනෑම ආගමික උත්සවයකදී මුළු ප්රදේශයක්ම දෙවනත් වන සේ ශබ්ද විකාශන යන්ත්ර භාවිතා කිරීම සාමාන්ය දෙයක් වී ඇත. ප්රදේශයේ මාර්ග, පාසල් සහ රෝහල් අවට පවා සිවි කර ඇති මෙම යන්ත්ර හරහා දින ගණනාවක් පුරා ශබ්දය මුදා හැරේ. පුදුමයට කරුණ නම්, මේ සඳහා පොලිසියේ පූර්ණ අනුමැතිය සහ බලපත්ර (Loudspeaker Permits) ලැබීමයි.
ශබ්ද දූෂණය පිළිබඳ ඓතිහාසික ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ තීන්දුව (Ashik v. Bandula – 2007)
ආගමික උත්සව හෝ වෙනත් කිසිදු කටයුත්තක් වෙනුවෙන් මහජනයාට පීඩා වන පරිදි ශබ්ද විකාශන යන්ත්ර භාවිත කිරීම නීති විරෝධී බවට ශ්රී ලංකා ශ්රේෂ්ඨාධිකරණය විසින් ඉතා පැහැදිලි ඓතිහාසික තීන්දුවක් ලබා දී ඇත. 2007 වසරේ එවකට අගවිනිසුරු සරත් එන්. සිල්වා මහතා ඇතුළු ත්රිපුද්ගල විනිසුරු මඩුල්ලක් විසින් ප්රකාශයට පත් කරන ලද “අෂික් එදිරිව බන්දුල සහ අනෙකුත් අය” (Ashik v. Bandula – 2007 LKSC 4) නඩු තීන්දුවට අනුව:
පොදු පීඩාව (Public Nuisance): ආගමික වතාවත් හෝ වෙනත් කිසිදු හේතුවක් මත මහජනතාවට හිරිහැර වන පරිදි අධික ශබ්දයක් මුදා හැරීම දණ්ඩ නීති සංග්රහයේ 261 වගන්තිය යටතේ “පොදු පීඩාවක්” ලෙස සැලකේ. එහිදී අධිකරණය අවධාරණය කළේ, “යම් ආගමික වතාවතක් මත පදනම්ව ඇතැමෙකුට ලැබෙන පහසුව හෝ වාසිය, එම ප්රදේශයේ වෙසෙන පොදු මහජනතාවට සිදුවන පීඩාවක් සඳහා නිදහසට කරුණක් කරගත නොහැකි” බවයි.
කාල සීමා සහ සීමාවන්: රාත්රී 10.00 සිට පසුදින උදෑසන 6.00 දක්වා කාලය තුළ ශබ්ද විකාශන යන්ත්ර භාවිතය සඳහා පොලිසිය විසින් බලපත්ර නිකුත් කිරීම සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම් කර ඇත.
භූමි සීමාව: උදෑසන 6.00 සිට රාත්රී 10.00 දක්වා කාලය තුළ බලපත්ර නිකුත් කළ හැකි වුවද, එම ශබ්දය අදාළ පූජනීය ස්ථානයේ හෝ උත්සවය පවත්වන පරිශ්රයෙන් පිටතට (Beyond the precincts) නොඇසිය යුතු බවට දැඩි කොන්දේසියක් පනවා ඇත.
පොලීසිය මෙම අධිකරණ තීන්දුව නොතකා හරින්නේ ඇයි?
නඩු තීන්දුව මගින් පොලිසියට පැහැදිලි නියෝග ලබා දී තිබියදීත්, රටේ සාමය සහ නීතිය රකින පොලිසිය ආගමික උත්සවවලදී ශබ්ද දූෂණයට අනුමැතිය දෙමින් මෙය නොතකා හරින්නේ ඇයිද යන ප්රශ්නය සමාජය තුළ දැඩිව මතු වේ. ඊට ප්රධාන හේතු කිහිපයක් හඳුනාගත හැකිය:
සමාජීය සහ ආගමික පීඩනය: ශ්රී ලංකාව වැනි සංස්කෘතික පසුබිමක් ඇති රටක ආගමික කටයුත්තකට හෝ පන්සලක, පල්ලියක, කෝවිලක ශබ්ද විකාශන යන්ත්රයකට එරෙහිව නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමට යාමේදී පොලිසියට දැඩි සමාජීය විරෝධතාවලට මුහුණ දීමට සිදු වේ. ආගමට විරුද්ධ වනවා යැයි ලේබල් වැදීමේ බිය නිසා පොලිස් නිලධාරීන් බොහෝ විට නෑසුණු කන්ව සිටීමට උත්සාහ කරයි.
නීතිය පිළිබඳ නිසි අවබෝධයක් නොමැතිකම: ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ තීන්දුවෙන් පනවා ඇති සීමාවන් (ශබ්දය පරිශ්රයෙන් පිටතට නොඇසිය යුතුය යන්න) පිළිබඳව පහළ මට්ටමේ සිටින බොහෝ පොලිස් නිලධාරීන්ට නිසි පුහුණුවක් හෝ අවබෝධයක් නොමැත.
දේශපාලනමය මැදිහත්වීම්: ප්රදේශයේ දේශපාලනඥයින්ගේ සහ බලවතුන්ගේ අනුග්රහය ඇතිව කෙරෙන උත්සව සහ පෙරහැරවලදී, පොලිසියට ස්වාධීනව නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමට ඇති ඉඩකඩ අහුරා තිබේ.
මහජන පැමිණිලි නොලැබීම හෝ ඒවා විභාග නොකිරීම: බොහෝ දෙනා ශබ්ද දූෂණයෙන් පීඩා වින්දද, ආගමික ස්ථාන සමග අමනාප වීමට ඇති බිය නිසා පොලිසියට පැමිණිලි නොකරයි. පැමිණිල්ලක් කළද, පොලිසිය බොහෝ විට කරන්නේ එය සමථයකට පත් කිරීමට උත්සාහ කිරීම මිස, නීතියට අනුව ශබ්ද විකාශන උපකරණ අත්අඩංගුවට ගැනීම නොවේ.
අවශ්ය වන්නේ ඒකාකාරී නීති පද්ධතියකි
නීතිය ක්රියාත්මක විය යුත්තේ හැම අවස්ථාවකම එක හා සමානවය. ආගම හෝ උත්සවය මත පදනම්ව නීතියේ ක්රියාකාරීත්වය වෙනස් නොවිය යුතුය. ශබ්ද දූෂණය ජනතාවට, රෝගීන්ට, මහලු අයට සහ විභාගවලට සූදානම් වන දරුවන්ට හිරිහැරයක් නම්, එය සයිලන්සර් එකකින් ආවත්, ලවුඩ්ස්පීකර් එකකින් ආවත් තහනම් විය යුතුය. ආගමික භක්තිය යනු ඝෝෂාව නොවේ; එය නිහඬ පිළිවෙතයි. ශබ්ද විකාශන යන්ත්ර මගින් මුදා හැරෙන කෝලාහලය බුදු දහමේ සැබෑ හරයට පටහැනි මෙන්ම රටේ උත්තරීතර අධිකරණ තීන්දුවලට ද කරන නිග්රහයකි.
එබැවින්, පොලිසිය විසින් මෙම ශබ්ද දූෂණය සම්බන්ධයෙන් තම ප්රතිපත්තිය යළි සිතා බැලිය යුතුය. සයිලන්සර් ශබ්දයට පමණක් නොව, පොදු ජනයාට පීඩා දෙන සියලු ශබ්ද ක්රියාකාරකම්වලට එරෙහිව ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ නියෝග ප්රකාරව නීතිය ඒකාකාරීව ක්රියාත්මක කිරීම, වඩාත් යහපත් සහ නිහඬ සමාජයක් බිහි කිරීමට අත්යවශ්ය වේ. බුදු දහම දෙසූ “නිහඬතාවය රැකගැනීමේ” පණිවිඩය නීතිය තුළින් ද පිළිබිඹු විය යුතු කාලය එළඹ ඇත.
Be the first to comment